Om in Frankrijk ondernemer te worden, ongeacht de bedrijfsvorm die men daarvoor kiest, dan dient bij de inschrijving van het bedrijf bij één van de zes inschrijfinstanties aangetoond kunnen dat het toekomstige bedrijf beschikt over een Frans vestigingsadres (‘adresse de domicile’ in geval van een eenmanszaak of ‘adresse de siège’ in geval van een vennootschap). Dit zijn de mogelijkheden:

1. De startende ondernemer is eigenaar van een Frans woonhuis of bedrijfspand: de attestation van de notaris die de ondernemer ontvangt op de dag van ondertekening van de acte authentique en de laatste aanslag taxe foncière op naam van de ondernemer vormen samen voldoende bewijs voor een vestigingsadres.

2. De ondernemer huurt een pand op basis van een bail commercial of bail précaire (een commercieel huurcontract): het huurcontract (dat in het Frans moet zijn opgesteld en aan alle Franse regels op dat gebied moet voldoen) is voldoende bewijs voor een vestigingsadres.

3. De ondernemer huurt een woonhuis op basis van een bail d’habitation. Het huurcontract (ook weer in het Frans en op zijn Frans) is voldoende bewijs voor een vestigingsadres van een bedrijf, maar pas op: Veel Franse huurcontracten voor een woonhuis bevatten de specifieke bepaling dat op dat adres GEEN bedrijf mag worden gevestigd! In dat geval is de bail d’habitation dus onvoldoende.

In alle bovenstaande gevallen geldt: als het eigendomsbewijs of huurcontract op naam staat van de partner van de ondernemer (gehuwd of samenwonend met een samenlevingscontract) , dan kan het pand nog steeds worden aanmelden als vestigingsadres voor het bedrijf, de ondernemer dient dan tevens het bewijs van huwelijk of formeel samenwonen (bv een Frans PACS-contract of Nederlands notarieel samenlevingscontract) te overhandigen. In geval de ondernemer het bedrijf wil vestigen in het koop- of huurhuis van een niet-formele partner, een familielid of vriend, dan dient de ondernemer te beschikken over een beschikbaarheidsverklaring van de eigenaar/huurder van het pand (‘Attestation de mise à disposition’) en tevens over het bewijs (eigendomsbewijs + aanslag taxe foncière of huurcontract) dat de persoon die het adres aan de ondernemer beschikbaar heeft gesteld ook daadwerkelijk daartoe gerechtigd is.

Indien geen enkel van bovenstaande gevallen ter beschikking staan en de ondernemer toch een bedrijf wil vestigen in Frankrijk, dan bestaat er de mogelijkheid voor het huren van een bedrijfsadres bij een daartoe speciaal opgericht (en door de Frase overheid gecontroleerd) domiciliatiebedrijf. Deze bevinden zich in alle grote plaatsen. De ondernemer tekent een contract (meestal voor minimaal een jaar) en betaalt meestal tussen de €50 en €150 per maand voor het adres. Dat is inclusief het doorsturen van de op dat adres binnengekomen post voor het bedrijf. Vaak biedt een domiciliatiebedrijf nog aanvullende diensten: kantoor- of vergaderruimte, boekhoudkundige of secretariële ondersteuning, telefoonafhandeling, etc.

Let op: het is in Frankrijk NIET toegestaan een bedrijf te vestigen op basis van een postbus!

Tenslotte: als de ondernemer een vennootschap (SARL, EURL, SAS, SASU of een van de andere vormen) wil vestigen op het adres van een pand dat in privébezit is, dan MOET er altijd een bail commercial worden opgesteld, tussen de verhuurder (de privépersoon) en de huurder (de vennootschap).

De start van een Franse bedrijf begint dus altijd met een vestigingsadres. Kan de ambtenaar van de inschrijfinstantie dat adres niet verifiëren, dan stopt daar de inschrijfprocedure.

Auteur: Wim van Teeffelen