Kalender, feestdagen


Nationale feestdagen en andere bijzondere dagen 



1 januari Nieuwjaarsdag
Nouvel An
(vrije dag)
Men zegt dan bijvoorbeeld 'Bonne et heureuse année'. Het sturen van nieuwjaarskaarten wordt vrij veel gedaan, vooral aan vrienden die men al een poosje niet heeft gezien. Later in de week geeft de burgemeester van je dorp zijn traditionele pot du maire. Aanwezigheid wordt alom gewaardeerd.

6 januari l'Epiphanie (Driekoningen)
Men verdeelt dan een ronde vergulde taart (één puntje van deze galette des rois blijft over voor een onverwachte arme gast). De traditie wil dat in de taart een fève (eigenlijk tuinboon) verborgen zit. Het gaat meestal om een klein aardewerk voorstellingetje (poppetje). Wie het stuk met de fève treft moet een nieuwe taart kopen en zo verder. In het noorden bevat de taart vaak amandelspijs, in het zuiden is hij gemaakt van brioche-deeg.

2 februari La Chandeleur

Maria-Lichtmis of 'pannekoekendag'. Het omhoog gooien van de pannenkoek (crèpe) terwijl men iets van goud, vroeger een echte Louis d'Or, in de hand heeft. Eertijds werd het munstuk in de pannekoek gelegd, die vervolgens in processie naar een kamer werd gebracht en hoog op een kast gelegd. Het daarop volgende jaar werd de munt weer opgehaald en aan de eerst langskomende arme gegeven. De dag heeft ook de symbolische betekenis voor de boeren om na de winter weer aan het werk te gaan.

Mardi gras
Letterlijk: vette dinsdag, de dag voor Aswoensdag (mercredi des Cendres), de eerste dag van de vasten die 40 dagen duurt (tot Pasen) en waarin vroeger geen vlees mocht worden gegeten. In sommige plaatsen is er carnaval met versierde wagen door de straten

Mercredi des Cendres  aswoensdag

14 februari Valentijndag
Ook deze door de commercie wat opgeklopte 'fête de l'amour' doet in Frankrijk opgeld. Verliefden gaan uit eten en jonge meisjes ontvangen sieraden en bloemen.

Fête de grand-mère
(grootmoederdag, eerste zondag in maart)

Rameaux
Palmzondag


Uit de weblogs

Gehoorsbedrog

Afgelopen weekend was weer het zoveelste feest in het dorp. Dat betekent standaard tot twee uur 's nachts in je bed liggen stuiteren, muziek door elkaar, veel mensen en oppassen met je auto. Er is hier weinig parkeerplek en wij hebben nog altijd vier auto's (vraag maar aan de burgemeester). Dit weekend was het feest van de liefde en werd er een reuze-omelet gebakken. Er was ook iets met kreeften maar daar hou ik me niet mee bezig. Het is al mijn sterrenbeeld en dat vind ik al meer dan genoeg. Er was kermis dus het plein moest leeg. Auto's stonden her en der geparkeerd. Een oude opa kwam langs ons huis, gooide zijn gloednieuwe Peugeootje in z'n achteruit en vloog al file-parkerend bijna tegen onze Renault aan. Drukte hem in z'n één vloog naar voren, gleed weer richting onze auto, draaide wat bij en hopla hij stond perfect ertussen. Mijn tenen ontspanden weer in m'n schoenen en ik kon weer rustig naar binnen. In het begin vind je al die feesten leuk, maar zo langzamerhand heb je het ook wel een keer gezien. Altijd dezelfde muziek, zelfde mensen en zelfde herrie als je wilt slapen. Maar agh, de sfeer blijft goed dat is het belangrijkste. Zaterdag zijn we nog even over de minimarkt gelopen in het dorp en even een rondje kermis gedaan. Er stonden mensen met handgemaakte spulletjes en een jongen die macarons verkocht. Ik hou normaal niet zo van die dingen maar deze waren zeker weten met de hand gemaakt. Zes voor vijf euro. De jongens waren aan het quad rijden dus mijn moeder en ik besloten er geen één te bewaren en ze allemaal zelf op te eten. We hadden van alle smaken één dus dat waren allemaal verschillende smaaksensaties. In de psychologie zeggen ze dat het goed proeven van smaken je in het hier en nu houdt. Mooi excuus om regelmatig bonbons en dat soort ongein te halen, we willen immers niet te veel in ons hoofd zitten hè, dat is immers niet gezond! Na de macaronkraam liepen we nog even over de kermis. Een draaimolen, een muntschuif tent, een grijparm tent, schiettent met een walgelijke chihuahua, visjes vangen en natuurlijk botsauto's. Dat laatste loopt vrijwel altijd hebt beste. En is ook eigenlijk het leukste van alles. Al hou je er zelf niet van het is zo leuk om de mensen te observeren die in die dingen rijden. Vaders met kleine kinderen die met de handen voor de ogen zitten of al jammerend dat ze het zo eng vinden. Diezelfde vaders hebben een gigantische grijns op hun gezicht en soms de tong buitenboord richting mondhoek.

Lees verder op de weblog van C'est parti!


Pâques en lundi de Pâques (Pasen, vrije dagen)

'poisson d'avril' = 1 april
Inderdaad, grapjes maken en elkaar bedotten. Een 1-aprilgrap heet

1 mei La fête du travail, Dag van de Arbeid
 (vrije dag)
Het is de gewoonte om elkaar als attentie een takje te geven van de plant lelietje-van-dalen (le muguet). Op de talloze 1-mei markten worden deze steeltjes verkocht door vrijwilligers van het Rode Kruis


Uit de weblogs

Muguet: traditie met een luchtje

muguetIk zit nu al een tijdje naar het potje muguet op mijn bureau te staren. Dat staat daar niet omdat ik de uitbundig geurende meiklokjes bij me in de buurt wil hebben, maar vooral omdat ik vorig jaar aan zo’n zelfde potje twee doodzieke honden heb overgehouden. Het viervoetig gespuis had de takjes van tafel getikt en er lekker op liggen knagen. Een normale hond doet zoiets niet, want het spul is razend giftig. Maar deze vuilnisbakken waren (en zijn, ze leven nog) behalve jong, ook ‘een beetje dom’. Wat er zo giftig is aan muguet? Alles! De bloemen, de bladeren; zelfs het water waarin een tuiltje staat is vergeven van glycosiden (chemische stoffen) die voor de giftigheid zorgen. Dus ik hou het spul liever bij ze uit de buurt. Zou ik trouwens ook doen met kleine kinderen over de vloer. Bloemetje in het mondje, likje aan een blaadje, slokje uit het vaasje…. Niet alleen honden doen rare dingen. De goede vriend die de lelietjes-van-dalen voor me meebracht weet dat allemaal niet. En ik heb het hart niet het hem te vertellen. Muguet geef je uit genegenheid. Het wordt geacht de ontvanger geluk te brengen, geen duizeligheid, braken, misselijkheid, buikloop, of hartstoornissen. In de farmaceutische industrie wordt het plantje trouwens verwerkt in hartmedicijnen.

Lees verder op de weblog Kijk, Zuid-Frankrijk!


8 mei Le jour de la libération, ook wel genoemd Fête de la Victoire de 1945 (bevrijdingsdagvrije dag)

La fête des mères (Moederdag)
(laatste zondag van mei)

Hemelvaartdag
L'Ascension (vrije dag)

Pinksteren
La Pentecôte (vrije dag; de Tweede Pinksterdag is per 2005 afgeschaft om daarmee geld vrij te maken voor de ouderenzorg, indachtig de ramp met de hittegolf in 2003 die aan 15.000 bejaarden het leven kostte; later is die afschaffing weer ongedaan gemaakt en kan de solidariteitsdag naar eigen keuze worden opgenomen)

Vaderdag
La fête des pères (derde zondag van juni)

21 juni (de langste dag v/h jaar) la Fête de la Musique France
Een muziekfeest dat in heel Frankrijk wordt gevierd op pleinen en straten, maar ook in openbare gebouwen als postkantoren, mairies en in hotels, scholen, universiteiten, ziekenhuizen en zelfs in gevangenissen

Fête de la Saint Jean
Een jaarlijks feest om de langste dag van het jaar te vieren. Op sommige plaatsen worden in de avond St. Jansvuren ontstoken.

14 juli Fête Nationale
La Prise de la Bastille, de bestorming van de Bastille in 1789, de Franse Revolutie (vrije dag). Alle Fransen zijn dan vrolijk en op zeer veel plaatsen wordt het vuurwerk, le feu d'artifice, ontstoken.


Uit de weblogs

Quatorze Juillet

In mijn Provençaalse gehucht wordt Quatorze Juillet bloedserieus genomen. Al dagen van tevoren komt er een speciaal team van ‘experts pyrotechnique’ uit de grote stad om het vuurwerk in stelling te brengen. En tot het ‘uur U’ daar is, wordt het feestkruit door de lokale champêtre en een gelegenheidscollega desnoods met hun leven verdedigd. Tussen mijn dorp en het naastgelegen dorp heerst namelijk al sinds mensenheugenis een vete. Overheden die er verstand van menen te hebben, vinden het namelijk onverantwoord om in beide gehuchten tegelijkertijd een ‘feu artifice’ toe te staan. Eén van de twee moet daarom een dag eerder worden gehouden. Dus is er elk jaar weer een verbeten strijd voor het mooiste, grootste en indrukwekkendste vuurwerk, om de begeerde vergunning voor 14 juli binnen te slepen. Wie naar 13 juli wordt verbannen is een looser. Tot nu toe won mijn dorp. Maar als het buurdorp de kans schoon ziet, wordt er gesaboteerd. Vandaar die bewaking.
En aanstaande zondag zullen de ‘aaahhh’s en ooohhhh’s’ weer niet van de lucht zijn, het lokale sufferdje zal verslag doen en het dorp heeft weer een jaar de tijd om te sparen voor het volgende spektakel dat natuurlijk nog grootser van opzet zal zijn. Nou ja, in dorpswaarneming dan.

Lees verder op de weblog van Kijk, Zuid-Frankrijk


Maria Hemelvaart
L'Assomption (vrije dag)

Allerheiligen
La Toussaint (vrije dag)

Allerzielen
Jour des Morts

11 november Wapenstilstandsdag
Anniversaire de l'Armistice de 1918 (vrije dag). Herdenking die nog in ere wordt gehouden, van de wapenstilstand in de Eerste Wereldoorlog, waarbij korte plechtigheden worden gehouden nabij het oorlogsmonument dat in elke Franse stad en dorp is te vinden.

15 november
Aankomst van de Beaujolais primeur (of nouveau). Gewoonte om een flinke hoeveelheid van deze speciaal voor marketingdoeleinden geproduceerde wijn over de gehele wereld te promoten. Zonde van al die hectoliters naar vruchtenlimonade smakende druivensappen.

5 of 6 december Saint-Nicolas
In het noorden en oosten van Frankrijk komt Sinterklaas langs met cadeautjes voor de lieve kindertjes en Père Fouettard, de witte zwarte Piet, bezoekt brommend de ongehoorzame Franse jongens en meisjes.

25 december Kerstmis
La Noël. Kerstavond wordt gevierd met een maaltijd (repas) na de mis. Zo'n (familie)bijeenkomst, heet de Réveillon. En op Eerste Kerstdag is er vaak weer een repas. Favoriet nagerecht le bûche, taart in de vorm van een boomstam. Tweede Kerstdag wordt niet gevierd.

31 december oudejaarsdag
Aan het afsteken van vuurwerk doen ze niet in Frankrijk. Op de avond (Saint-Sylvestre) zoekt men elkaar op bij een repas. Om twaalf uur wordt elkaar een gelukkig nieuwjaar toegewenst met veel zoenen ('une bonne année!') en toetertjes, confetti, feestmutsen. En ook veel dansen. Geliefde versnapering: oesters. De supermarkten liggen in de laatste weken van het jaar vol met deze schaaldieren.


(School)vakanties

De Fransen gaan nog steeds massaal in de maand augustus met vakantie. Hoewel de overheid aan vakantiespreiding wil doen, blijven de meeste Fransen toch in juli/augustus vakantie vieren. Ook maken de Fransen er een sport van om tussendoor vrije dagen aaneen te sluiten, het beroemde faire le pont.

Franse schoolkinderen hebben vijf vakanties per jaar. Voor wat betreft de schoolvakanties doet Frankrijk aan spreiding. Het land is daartoe in drie zones verdeeld:

zone A (groen) omvat de scholen in de regio's van Caen, Clermont-Ferrand, Grenoble, Lyon, Montpellier, Nancy-Metz, Nantes, Rennes en Toulouse;
zone B (blauw) omvat de scholen in de regio's van Aix-Marseille, Amiens, Besançon, Dijon, Lille, Limoges, Nice, Orléans-Tours, Poitiers, Reims, Rouen en Straatsburg;
zone C
(grijs) omvat de scholen in de regio's van Bordeaux, Créteil, Parijs en Versailles.

Kijk hier voor de schoolvakanties van dit jaar (bron: ministerie van onderwijs)